شرح حديث حقيقت

شرح حديث حقيقت - خواجه محمّد دهدار - الصفحة ١٩٣

و يا با واسطه از رسول خدا نقل شده است.

٢ ـ حديث حقيقت

يكى از احاديثى كه كميل بن زياد نقل كرده، حديث حقيقت است كه در آن از درجات و مراتب حقيقت مى پرسد. اين حديث در مصادر اصلى شيعه و اهل سنت يافت نشد. به ويژه در آثار اوليه حديثى نشانى از آن در دست نيست. مداركى كه تاكنون به آن دست يافتيم عبارت است از: ١ ـ روضات الجنات، سيدمحمدباقر خوانسارى، ج٣، ص٥٣٧ (چاپ سنگى) و ج٦، ص٦٢ (چاپ جديد). ٢ ـ مجالس المؤمنين، قاضى نوراللّه شوشترى، ج٢، ص١٢ ٣ ـ شرح الاسماء، حاج ملاهادى سبزوارى، ص١٣١، ذيل جمله اللهم إنّي اسئلك باسمك يا أحد يا واحد. ٤ ـ ناسخ التواريخ جزء پنجم احوالات اميرالمؤمنين عليه السلام. ٥ ـ حكمت الهى، مهدى الهى قمشه اى، ص٢٧٠، انتشارات اسلامى (چاپ سوم). ٦ ـ رجال نيشابورى (به نقل از روضات الجنات، ج٦، ص٦١). ٧ ـ كلمات المحققين، ص١٦١ از آن رو كه در مصادر اصلى اثرى از اين حديث در دست نيست و در كتب منقوله متأخر نيز بدون سند نقل شده در انتساب و صدور آن مى توان ترديدى جدّى كرد. تا آنجا كه برخى پژوهشگران به طور قطع آن را ساختگى دانسته اند. هاشمى خطيب از كتاب «نتائج المطالعات و ثمرات