شب ، آن گونه كه براى امام زمان عليه السلام آشكار مى شود . [١] ديدن اين حقيقت و توفيق يافتن به چنين ديدار و شهودى ، بس والاست ، همان گونه كه امام صادق عليه السلام توصيف فرموده است : إنَّ القَلبَ الَّذى يُعايِنُ ما يُنزَلُ فى لَيلَةِ القَدرِ لَعَظيمُ الشَّأنِ . [٢] دلى كه آنچه را در شب قدر فرود آورده مى شود ، مى بيند ، بس والاست . البتّه اسلام ، مردم را در همين سطح به خود وا نگذارده است . احاديث اهل بيت عليهم السلام ، براى آن كه توده مردم ، شناختى اجمالى از معناى شب قدر دريابند ، تصويرى از آن حقيقت را در ضمن بيان ويژگى ها و فضايل آن شب ارائه داده اند كه به نمونه هايى از آنها در ادامه اشاره مى شود.

دو . ويژگى هاى شب قدر

الف ـ برنامه ريزى سال

در بسيارى از احاديث ، به عنوان نخستين ويژگى شب قدر ، بر اين تأكيد شده است كه تقدير امور مردم و سامان بخشى اوضاع و احوال آنان در طول سال ، در اين شب رقم زده مى شود؛ شبى كه سرنوشت و فيصله يافتن همه كارهايى كه تا سال آينده پيش خواهد آمد ، در اين شبْ فرود مى آيد. شايد نزول قرآن ـ كه كتابى است كه برنامه زندگى انسان را ارائه مى كند ـ در اين شب ، به همين جهت بوده است . از همين جاست كه انسان مى تواند با بهره گيرى از برنامه اى كه قرآنْ آن را ترسيم نموده ، سرنوشت خود و زندگى اش را در شب قدر ، عوض كند و براى سال آينده

[١] المراقبات : ص ١٣٧ .[٢] بصائر الدرجات : ص ٢٤٣ ح ١٤.