حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٣٠٩

هر چه را هر وقت اراده كند ، به بندگانش بشناسانَد . من ، كسى را به يقين مى شناسم كه اوّل ماه ها را مى داند ، بى آن كه به هلال بنگرد ، يا شاهدانْ پيش او گواهى دهند ، يا به احاديثى كه گذشت ، عمل كند ، يا به سخن منجّم يا به استخاره يا به گفته اهل عدد و يا به خواب ، تكيه كند؛ بلكه او بر اساس فضل پروردگار جهان ـ كه به او فروغِ خِرد بخشيده است ، بى آن كه خواسته باشد و [نيز] علم به بديهيّات را به او عطا كرده ، بى آن كه آن را طلبيده باشد ـ مى داند؛ ليكن تنها خودِ او مكلّف به آن يقينى است كه به نحو معيّن به آن رسيده است. [١] به نظر مى رسد كه در متن ياد شده ، اشاره سيّد بن طاووس به خودش باشد و براى پرهيز از خودستايى ، به آن تصريح نكرده است .

شش . علم آموزى و عبادت ، بهترين اعمال در شب قدر

محدّث بزرگوار ، ابن بابويِه رحمه الله ، در مجلس ٩٣ از كتاب الأمالى ، پس از بيان نوافل شب هاى ماه رمضان و صد ركعت نماز براى هر يك از شب هاى بيست و يكم و بيست و سوم ، مى گويد: هر كس اين دو شب را با گفتگوى علمى اِحيا بدارد ، بهتر است. [٢] به نظر مى رسد كه اين مطلب ، برگرفته از سخن پيامبر خدا به ابو ذر است كه در آن ، برترى علم را بر عبادت ، به تفصيل ، بيان كرده و در پايان آن ، فرموده است : يا أبا ذَرٍّ! الجُلوسُ ساعَةً عِندَ مُذاكرَةِ العِلمِ خَيرٌ لَك مِن عِبادَةِ سَنَةٍ صِيامِ نَهارِها وَ قِيامِ لَيلِها . [٣]