حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٣٠
سخنى درباره به كارگيرى فُنون ادبى در دعا
بررسى دعاهايى كه از پيامبر صلى الله عليه و آله و اهل بيت عليهم السلام به ما رسيده، نشان مى دهد كه اين دعاها نه تنها از نظر محتوا ، سرشار از بلندترين مفاهيم معرفتى هستند؛ بلكه از نظر زيبايى و جذّابيت الفاظ نيز، غالبا در شمار شاه كارهاى ادبىِ صدر اسلام قرار مى گيرند . اصولاً به كارگيرىِ فنون و صنايع ادبى در ساختن الفاظ و عبارات دعا ، بر جاذبه آن مى افزايد و موجب تقويت ارتباط نيايشگر با خداوند متعال مى گردد . از اين رو، مقصود از به كار نبردن سجع در دعا در احاديثى كه ملاحظه شد ، خود را به زحمت انداختن براى بافتن الفاظ زيبا و تكلّف به خرج دادن در زيباسازى الفاظ ، خصوصا هنگام خواندن دعاست، كه خشوع را از نيايشگر سلب مى كند و با روح دعا منافات دارد . محدّث بزرگوار ، فقيه و عالم ربّانى ، فيض كاشانى در اين باره مى گويد : مقصود از سجع، كلام متكلّفانه است؛ چرا كه با فروتنى و افتادگى سازگار نيست ، و گر نه، در دعاهاى نقل شده از پيامبر خدا، سخنان متوازن و آهنگينى هست؛ امّا تكلّف در آنها نيست . مانند اين دعا : «أسأَلُكَ الأَمنَ يَومَ الوَعيدِ ، و الجَنَّةَ يَومَ الخُلودِ مَعَ المُقرَّبينَ الشُّهودِ ، والرُّكَّعِ السُّجودِ ، والموفينَ بالعُهودِ ، إنَّكَ رَحيمٌ وَدودٌ ، و