شيعه امامى در عصر غيبت امام غايب معرفى شده است. -[١] و را به «الحافظ» نيز ستوده اند. [٢] جايگاه بلند وى در ميان اماميه مورد تأكيد منابع سنى هم قرار گرفته است. اين منابع گاه براى او تعبير فقيه هم به كار برده اند. [٣] با توجه به سنت تعيين و تشخيص «مجددين دين» كه برخاسته از يك اعتقاد سنى مبتنى بر يك حديث نبوى است. [٤] شمارى از علما و فقيهان كه در فاصله زمانى گذار از قرنى به قرنى ديگر بوده اند و جزء بزرگ ترين و عموما پر تأثيرترين دانشمندان دينى قرار مى گرفته اند، به عنوان مجددان دين و مصاديق آن حديث نبوى معرفى شده اند. در فهرستى كه نويسنده سنى، ابن اثير (درگذشته ٦٠٦ق) مؤلف جامع الاصول ارائه داده. [٥] وى در ميان مجددان شيعى، كلينى را به عنوان مجدد دين در سال ٣٠٠ قمرى معرفى كرده؛ اين در حالى است كه براى سال هاى ١٠٠ و ٢٠٠ ق به ترتيب امامان باقر (درگذشته ١١٤ق) و على بن موسى الرضا (درگذشته ٢٠٣ق) و براى سال ٤٠٠، شريف مرتضى (درگذشته ٤٣٦ ق)، دانشمند و متكلم بلند مرتبه امامى را پيشنهاد كرده است. [٦] احتمالاً منبع ابن اثير در اين مورد كتابى از يكى از علماى اماميه بوده است.

[١] نك: كشف المحجة، ص ١٨٥؛ الوجيزة، ص ١؛ مرآة العقول، ج ١، ص٣؛ الفوائد الرجالية، ج ٣، ص ٣٢٥؛ تكملة الرجال، ج ٢، ص ٤٨٦؛ كشف الحجب والأستار، ص ٤١٨؛ روضات الجنات، ج ٦ ، ص ١١٢.[٢] بحار الأنوار، ج ١٠٨، ص ٣٣، ٦٧.[٣] نك: الكامل، ج ٨ ، ٣٦٤؛ الاكمال، ج ٤، ص ٥٧٥؛ الوافى بالوفيات، ج ٥، ص ٢٢٦؛ لسان الميزان، ج ٥، ص ٤٣٣؛ القاموس المحيط، ج ٤، ص ٢٦٣، ماده كلان؛ تاج العروس، ج ٩، ص ٣٢٢، ماده كلان؛ در مورد منابع متأخر، نك: الأعلام، ج ٨، ص ١٧.[٤] حديث نبوى به روايت ابوهريره از اين قرار است كه: «ان اللّه تعالى يبعث لهذه الامه على رأس كل مائة سنة من يجدد لها دينها»، نك: ابوداود سجستانى، السنن، ج ٤، ص ٤٨٠؛ حاكم نيشابورى، المستدرك، ج ٤، ص ٢٢؛ سيوطى، الخصائص الكبرى، ج ٣، ص ٢٣؛ نيز نك : عبدالمتعال الصعيدى، المجددون فى الاسلام، ص ٨، ج ٩؛ نيز نك: على الحسينى الميبدى، شرح حديث رأس مئة، به كوشش صادق الحسينى، كرمانشاه (ايران)، ١٤٢٥ ق.[٥] نك: ابن اثير، جامع الاصول، ج ١٢، ص ٢٢٠.[٦] نيز نك: الوجيزه، ص ١٨٤؛ ابوعلى الحائرى، منتهى المقال، ص ٢٩٨؛ وحيد بهبهانى، التعليقه، ص ٣٢٩؛ بحرانى، لؤلؤه البحرين، ص ٢٣٧؛ روضات الجنات، ص ٥٢٤.