ابوذر به ربذه تبعيد شد و مظلومانه و غريبانه در آنجا جان سپرد. شخصيتى كه پيامبر صلى الله عليه و آله درباره‌اش فرمود: «آسمان سايه نيفكنده و زمين برنداشته راستگوتر از ابوذر را.» «١» نماز عثمان در سفر نماز مسافر در سفر قصر مى‌شود. مشروعيت نماز قصر طبق كتاب و سنّت و اجماع مسلمانان ثابت است. قرآن كريم مى‌فرمايد:
«وَ اذا ضَرَبْتُمْ فِى الْارْضِ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ انْ تَقْصُرُوا مِنَ الصَّلوةِ انْ خِفْتُمْ انْ يَفْتِنَكُمُ الَّذينَ كَفَرُوا» «٢» هنگامى‌كه سفر مى‌كنيد، گناهى بر شما نيست كه نماز را كوتاه كنيد اگر از فتنه كافران بترسيد.
پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله بعد از نزول اين آيه شريفه نماز خود را در سفر قصر مى‌خواندند. و شيخين نيز همانند رسول خدا صلى الله عليه و آله در مسافرت نماز را شكسته مى‌خواندند. «٣» امّا عثمان برخلاف سيره پيامبر صلى الله عليه و آله نماز خود را در مسافرت تمام مى‌خواند به‌طورى كه مورد اعتراض اصحاب و مسلمانان قرار گرفت ليكن توجّهى نكرد. «٤» در زمان عثمان بدعت‌هاى ابو بكر و عمر نيز دنبال شد و با وارد شدن مسلمانان مصلحتى- بنى‌اميّه- به صحنه قدرت زمينه بازگشت بسيارى از ارزش‌هاى جاهلى فراهم آمد كه در مباحث آينده به آنها خواهيم پرداخت.
شورش و جنبش عمومى‌ خليفه سوّم در نقض احكام الهى و تبعيضات نژادى و قومى بقدرى افراط كرد كه مسلمانان از مناطق مختلف به مدينه آمدند و عليه عثمان و واليان و استانداران فاسد او