اصول جنگ - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٨

در جـنـگ هـاى گـذشـتـه خـط عـزيـمـت نـيـروى مـهـاجـم هـمـان صـف اوّل نيرو بود كه پس از انجام نبردهاى تن به تن ، حمله عمومى از همان جا آغاز مى شد.

٣ ـ ٣ ـ ٢ ـ تعيين زمان تك

زمـان تـك لحـظـه اى اسـت كـه نيروهاى تك ور از خط عزيمت عبورمى كنند و تهاجم آغاز مى شود. تـعـيـيـن زمـان تـك ، اقدامى كنترلى است كه توسّط رده بالاتر صورت مى پذيرد و هدف از آن ايجاد هماهنگى و كنترل تك مى باشد.(٤١)

در صـفـّيـن ، امـام عـلى (ع ) گـروهـى را گـسـيـل كرد تا از رسيدن نيروى پشتيبانى به معاويه جـلوگـيـرى كـنـند. معاويه نيز گروهى را به مقابله آنان فرستاد و نيروهاى امام (ع ) آنها را از مـيـان بـرداشـتـند. ماءموران اطلاعاتى حضرت آنچه راكه گذشته بود گزارش دادند و امام (ع ) پس از مشورت با اصحاب فرمود: صبحگاه بايد برآنان تاخت . سپيده دم روز بعد، حضرت با هـمـاهـنـگـى كـامـل بـر آنـان يـورش بـردو هـجـوم اصـلى نـبـرد صـفين دراين روز صورت گرفت .(٤٢)

٤ ـ ٣ ـ ٢ ـ تعيين منطقه تجمع

منطقه تجمع ، منطقه اى است كه در آن ، يگان به منظور آماده كردن خود براى انجام عمليات آينده تجمع مى كند.(٤٣)

سـپـاه پـيـامـبـر(ص ) شـبـانـه در نـزديكى دژهاى خيبرفرود آمد. صبحگاهان ((حباب بن منذر)) از رسـول اكـرم (ص ) اجـازه خـواست تا درباره منطقه تجمّع نظر بدهد. پس از اجازه پيامبر، حباب گـفـت : اى رسـول خـدا! نـزديـك به حصار و ميان نخلستان و زمين هاى مرطوب فرود آمده ايم و از طـرفـى مـن ، مردم دژ ((نطاة )) را مى شناسم .هيچ قومى آزمندتر و تجاوزگرتر از آنها نيست و اكـنـون بـر مـا مشرف اند و در تيررس آنها هستيم . وانگهى من اطمينان ندارم كه شبانگاه در پناه نخلستان به ما ضربه نزنند!

پـيـامـبـر(ص ) فـرمـودنـد: جايى دورتر از حصارها و خالى از رطوبت در نظر بگيركه آنجا از شـبـيـخـون نـيـز محفوظ باشيم . حباب منطقه اى را در نظر گرفت و سپاه اسلام شبانه به آنجا مـنـتـقـل شـدنـد و هـر روز از آنـجـا پـرچـمـهـا را مـى بـسـتـنـد و بـا شـعـار بـه دشـمـن يورش مى بردند.(٤٤)

در نبرد طائف ، پيامبر(ص ) پس از ورود به منطقه طائف در نزديكى قلعه اردو زد. حباب بن منذر بـه پـيـامـبـر(ص ) پيشنهاد داد تا از حصار فاصله گرفته شود. عمرو بن ضمرى مى گويد: هـمـان دم مـقـدار زيـادى تـيـر مـانـنـد سـيل ملخ از حصار بر ما فروريخت و ما در پناه سپرها قرار گـرفـتـيـم و بـرخـى مجروح شدند. پيامبر(ص ) به حباب دستور داد تا مكانى مرتفع و دور از حـصـار را در نـظـر بـگـيـرد و او نـيـز خـارج از قـريـه ، مـكـانـى رايـافـت . آنـگـاه رسـول خـدا دسـتـور انـتـقـال مـسـلمـانـان بـه آنـجـا را صـادر كـرد. آن محل ، امروز مسجد طائف است .(٤٥)

نقش نيروى احتياط در آفند

احـتياط بخشى از يك نيرو است كه در آغاز عمليات ، در عقب يا محلّى دور از منطقه تماس با دشمن نـگـهـدارى مـى شـود و پـس از شـروع عـمـليـات بـه پـيشروى پشت سرواحدهاى تك ور اقدام مى نمايد.(٤٦)

فـرمـانـده بـراى كسب موفقيت ، تقويت تك اصلى و ايجاد تاءمين ، بيشتر از اين نيرو استفاده مى كـنـد و زمـانـى ايـن نـيـرو را درگـير مى كند كه كليّه نيروها درگير باشند و لحظات بحرانى تـهـاجـم بـاشـد. بـه همين جهت زمان و مكان درگير كردن نيروى احتياط، مهم ترين و دشوارترين تصميم يك فرمانده به حساب مى آيد.(٤٧)

بـه مـحـض به كارگيرى نيروى احتياط، بايد تلاش نمود تا از يگان هاى در دسترس ، نيروى احـيـتـاط جـديـدى تـشـكـيـل شـود. امـيـر مـؤ مـنـان ضـمـن بـيـان مراحل يك عمليات تهاجمى مى فرمايد:

فـَاِذا اَرَدْتـُمُ الْحـَمـْلَةَ فـَلْيـَبـْدَاءْ صـاحـِبُ الْمـُقـَدَّمـَةِ فـَاِنْ تَضَعْضَعَ دَعَمَتْهُ شُرْطَةُالْخَميسْ فَاِنْ تَضَعْضَعُوا حَمَلَتِ الْمُنْتَجَبَةُ وَ رَشُقَّتِ الرُّماةُ(٤٨)

پـس چـون تـصـمـيـم حمله داشتيد مى بايد ((جلودار)) حمله راآغاز نمايد؛ چنانچه نيروى جلودار از عـهـده كـار بر نيامد و متزلزل گشت ، نيروى پشتيبانى به كمكش برود و اگر آنان نيزناتوان شدند، نيروى احتياط كه تازه نفس و آماده است ، حمله را آغاز نمايد و تيراندازان نيز تيراندازى را شروع نمايند.