ترجمه روضة الواعظين فتال نيشابوري - مهدوي دامغاني، محمود - الصفحة ٦٩٣ - مجلس هفتاد و هفتم، در ذكر دنيا

نيست و نزديك‌شدنش براى مكر و خدعه نيست.

راوى مى‌گويد: در اين هنگام همام فريادى برآورد و بيهوش شد و درگذشت و امير المؤمنين ٧ فرمود: به خدا سوگند از همين اتفاق بر او بيم داشتم و آرى كه موعظه‌هاى رسا به كسانى كه شايسته آنند، چنين مى‌كند.

يكى از حاضران پرسيد: اى امير مؤمنان! شما در چه حالى؟ فرمود: اى واى بر تو، هر اجلى را وقتى است كه از آن در نمى‌گذرد و براى هر مرگ، سببى است كه از آن تجاوز نمى‌كند و بر تو باد كه ديگر از اين گونه سؤال نكنى كه گفتار شيطان است كه بر زبانت مى‌نهد.[١] شاعر در اين باره چنين سروده است:

«مرد مى‌خواهد به آرزويش برسد ولى خداوند جز آنچه را كه خود اراده فرموده است نمى‌خواهد. آدمى مى‌گويد مال و بهره‌هاى من! و حال آنكه تقواى خدا بهترين چيزى است كه مى‌توان از آن بهره گرفت.» ديگرى گفته است:

«قناعت تمام عزت‌ها را براى من فراهم آورد و كدام ثروت بهتر از قناعت است؟ قناعت را سرمايه خويش قرار بده و پس از آن پرهيزكارى را كالاى خود قرار بده.» ديگرى گفته است:

«اى كسى كه از نادانى، نفس خويش را به زحمت مى‌اندازى و دنيا را آزمندانه و با كوشش طلب مى‌كنى، نه دنيا براى تو است و نه تو براى دنيا و اين دو اندوه و همت را فقط يك همت قرار بده.»

مجلس هفتاد و هفتم در ذكر دنيا

خداوند در آيه ٢٤ سوره دهم (يونس) چنين فرموده است:

[١]. خطبه همام، خطبه يك صد و هشتاد و چهارم نهج البلاغه است كه در صفحه ٦٠٢ چاپ مرحوم فيض الاسلام و به شماره ١٨٦ در صفحات ١٣٢ تا ١٦٢ جلد ١٠ شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد، چاپ محمد ابو الفضل ابراهيم، ١٩٦٠ ميلادى، مصر، آمده است و براى اطلاع از منابعى كه پيش از تنظيم نهج البلاغه، اين خطبه را آورده‌اند، به مصادر نهج البلاغه، ص ٦٤، ج ٣، سيد عبد الزهراء حسينى خطيب، مراجعه فرماييد. م.