آن خصلت كه از پروردگار است، پوشيده نگهداشتن راز اوست و خداوند متعال در آيه بيست و ششم سوره جن فرموده است «داناى غيب و كسى را بر غيب خود آگاه نمى‌سازد مگر آن را كه بپسندد از پيامبرى.» و اما سنتى كه از پيامبر بايد در مؤمن باشد، مدارى با مردم است كه خداى عز و جل پيامبرش را به مداراى با مردم فرمان داده و فرموده است «بگير عفو را و به كار نيك فرمان بده و از جاهلان اعراض كن.» (بخشى از آيه ١٩٩ سوره اعراف) و اما خصلتى كه از ولى خدا بايد در مؤمن باشد، صبر در سختى و تهيدستى است كه خداوند در بخشى از آيه يك صد و هفتاد و هفتم سوره بقره مى‌فرمايد: «و صبركنندگان در سختى و تهيدستى و هنگام كارزار.»[١] امام باقر ٧ فرموده است، خداوند متعال براى يك زن، توانايى صبر ده مرد را قرار داده است و چون باردار شود، توان شكيبايى ده مرد ديگر بر او افزوده مى‌شود.[٢] روايت شده است كه پسرى از عثمان بن مظعون‌[٣] درگذشت. چنان اندوهگين شد كه در خانه خود براى خويش عبادتگاهى قرار داد و در آن به عبادت پرداخت. اين خبر به اطلاع پيامبر ٦ رسيد. فرمودند: اى عثمان! خداوند براى ما رهبانيت را مقرر و مرقوم نداشته است. همانا رهبانيت امت من، جهاد در راه خداوند است. اى عثمان بن مظعون! توجه داشته باش كه براى بهشت، هشت در و براى دوزخ، هفت در است. آيا خشنود نمى‌شوى كه چون به هر در بهشت برسى، اين پسرت را كنار خود ببينى كه دامنت را گرفته و براى تو در پيشگاه خدايت شفاعت مى‌كند؟ گفت:

آرى اى رسول خدا!، ديگر مسلمانان گفتند: اى رسول خدا! آيا براى ما هم در مورد عزيزان از دست رفته چنين پاداشى هست؟ فرمودند: آرى، براى هر كدام شما كه صبر كند و مصيبت خود را براى رضاى خدا تحمل كند.

موسى ٧ عرضه داشت: پروردگارا! پاداش كسى كه بر آزار مردم شكيبايى‌

[١]. در خصال، ص ١١٠، ج ١، و ص ٢٠٥، ج ٢، همراه با ترجمه آقاى كمره‌يى آمده است. م.

[٢]. در خصال، ص ١١٠، ج ١، و ص ٢٠٥، ج ٢، همراه با ترجمه آقاى كمره‌يى آمده است. م.

[٣]. جناب عثمان بن مظعون از اصحاب بسيار محترم و پارساى پيامبر٦ و از مهاجران به حبشه و شركت‌كنندگان در بدر است. در شعبان سال سوم هجرت در گذشت و نخستين كس است كه در بقيع دفن شد. رحمت و بركات خدا بر او باد! رك. به: طبقات ابن سعد، ج ٣، بخش ١، ص ٢٨٨،. م.