علم است كه خداوند اطاعت و پرستش مى‌شود و با علم خداوند شناخته و يكتاپرستى مى‌شود. پيوند خويشاوندى با علم پيوند مى‌يابد و به يارى آن حلال و حرام شناخته مى‌شود. علم پيشرو عقل است و عقل تابع اوست. خداوند علم را به خوشبختان الهام مى‌فرمايد و بدبختان را از آن محروم مى‌سازد.

همچنين امير المؤمنين ٧ فرموده است: جويندگان اين علم سه گروهند، بر شماست كه صفات و حالات ايشان را بشناسيد. گروهى از ايشان علم را براى ستيزه و بدون آنكه به آنان معتقد باشند فرا مى‌گيرند. گروهى ديگر براى بلند مرتبه شدن و فريب فرا مى‌گيرند و گروهى براى فقه و عقل. گروه نخست را مى‌بينى كه آزار دهنده‌اند و ضمن گفتگو با مردم ستيزه‌گرند، به ظاهر جامه خشوع پوشيده و حال آنكه از پارسايى خالى هستند و خداى سينه آنان را فرو مى‌كوبد و بينى آنان را مى‌برد. گروه دوم بر همگنان خود تكبر مى‌كنند و حال آنكه براى توانگران فروتنى مى‌كنند، حلواى توانگران را هضم مى‌كند و دين خود را در هم مى‌شكند. خداوند بينش چنين كسى را كور مى‌كند و نشان او را از آثار دانشمندان از ميان مى‌برد.

گروه سوم را در حال غم و اندوه مى‌بينى كه شب را در كاشانه خود برپاست، يا در روپوش خود خميده است. از همگان ترس و بيم دارد مگر از برادران مورد اعتمادش، خداوند اركان او را استوار مى‌دارد و روز رستاخيز امانش مى‌دهد.[١] امام صادق ٧ فرموده است: روز رستاخيز خداى عز و جل همه خلق را در زمين هموارى گرد مى‌آورد و ترازوها نهاده مى‌شود. خون شهيدان با مركب عالمان سنجيده مى‌شود و مركب عالمان بر خون شهيدان برترى مى‌يابد.

امام باقر ٧ فرموده است: قاريان قرآن سه گونه‌اند،[٢] مردى كه قرآن مى‌خواند و آن را براى خود كالايى فرض مى‌كند كه به آن وسيله پادشاهان را جلب كند و بر مردم برترى جويد و مردى كه قرآن مى‌خواند، حروف آن را حفظ مى‌كند و حدود آن را تباه مى‌سازد و مردى كه قرآن مى‌خواند، داروى قرآن را بر درد دل خويش مى‌نهد، شب را با آن شب زنده‌دار است و روز را با آن تشنه است (كنايه‌

[١]. در كتاب فضل القرآن اصول كافى، ص ٤٣٥، ج ٤، چاپ علميه، تهران، با اندك تفاوت لفظى و كم و بيشى آمده است. م.

[٢]. در صفحه ٦١ جلد اول اصول كافى، چاپ علميه، تهران، با اندك اختلافى در الفاظ از امام صادق٧ آمده است. م.