و بدين وسائط ساحت ربوبى بهر يك از اوصياء روح قدسى ولايت و وصايت و علوم لدنى و غرايب قرآنى را بآنان افاضه فرموده است و جزء ذات و رسوخ در كمون ذات دارد و هر يك از اوصياء در اثر تعليمات ربوبى و الهامات غيبى و نور افاضه شده على بصيرة من ربه و نيز على هدى من ربه ميباشند و هادى بشر بهدايت اللَّه خواهند بود.

حقيقت ايمان نور قلبى است كه از ساحت ربوبى افاضه شده و حقيقت آن حكمت و هدايت و بصيرت و ولايت و فضل و نور و قدرت است.

ايمان اكتسابى محدود است و قابل تحول و تبدل و شدت و ضعف خواهد بود از نظر اينكه فقط صورت عاريتى اعتقادى و از خارج كسب شده و مقرون با جهل است در روايت فرمود

(فرسول اللَّه الشهيد علينا بما بلغنا عن اللَّه تبارك و تعالى و نحن الشهداء على الناس يوم القيامة)

استفاده مى‌شود كه علوم هر يك از اوصياء عليهم السلام مأخوذ از تعليمات رسول و الهامات غيبى است بر اين اساس فرمود

(و نحن الشهداء على الناس يوم القيامة)

در اثر تعليمات رسول (ص) بعلى امير مؤمنان عليه السلام و نيز هر يك از اوصياء وصى ديگرى را در اثر نفوس قدسيه كه هر يك از مقام كبريائى بآنان افاضه شده است و روح قدسى رسول (ص) باذن پروردگار روح ولايت وصايت و نور ولايت را بر وصى بلا فصل خود افاضه فرموده و بهمين وسائط همه اوصياء مورد اهداء و موهبت روح ولايت و نور وصايت هستند.

و بعبارت ديگر هر يك از اوصياء معلم الهى وصى خود خواهد بود از نظر اينكه روح قدسى معلم و هم چنين روح قدسى وصى متعلم ظهورى از تعليمات و افاضات و الهامات غيبى است كه روح ولايت و نور وصايت بهر يك از آنان افاضه مى‌شود و تعليم آنان بمنظور رسوخ و كمون ذات روح است ولى تعليم خارجى عاريتى و عارضى و مشوب بجهل و قابل تحول خواهد بود.

٣- بر حسب آيه‌ لِتَكُونُوا شُهَداءَ عَلَى النَّاسِ وَ يَكُونَ الرَّسُولُ عَلَيْكُمْ شَهِيداً بيان علت و سبب موهبت منصب شهادت باوصياء عليهم السلام است كه هر يك از اوصياء