درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ٢٦٧ - الحديث التاسع

معروف و مشهود حق تعالى خواهند بود و هر كه آنان را بشناسد و مقام رسالت و وصايت آنان را تصديق نمايد اهل ايمان خواهد بود.

و مرتبه‌اى از علم حق تعالى بهر يك از افراد مؤمن و كافر و صالح و طالح و احوال و ملكات آنان و آنچه استحقاق اجر و پاداش دارند همانا صورت علمى و شهودى شاهدان رسول صلّى اللَّه عليه و آله و اوصياء است و معناى شهداء عند اللَّه اين است كه معروف و مشهود بالذات ساحت كبريائى خواهند بود و ساير مردم و اعمال آنان به تبع شهداء معروف و مشهود كبريائى خواهند بود.

و در روايت جمله و نحن الاعراف ذكر شده بيان آنست كه ما اوصياء معروف بالذات و مشهود ساحت كبريائى هستيم و بلا واسطه تقرب ساحت قدس او نايل بدرجات عاليه از قرب هستيم.

خلاصه مفاد كريمه‌ شُهَداءَ عَلَى النَّاسِ‌ آنست كه هر كه بمرتبه عالى از قرب بساحت كبريائى نائل شود او بالذات معروف بحق تعالى است و ساحت كبريائى او را بالذات مى‌شناسد و پيروان مكتب او را به تبع آنان مى‌شناسد از نظر اينكه آنان را بسمت شهداء لِلَّهِ عَلَى النَّاسِ‌ معرفى نموده است و هر كه بوصايت اوصياء تصديق نمايد وارد بهشت خواهد شد و استحقاق بهشت و نعمتهاى ابدى آن و حرمان از نعمت‌ها ظهور معرفت مقام وصايت اوصياء عليهم السلام و يا ظهور تكذيب و انكار سمت وصايت آنان خواهد بود.

قوله عليه السلام‌: و لو شاء اللَّه لعرف العباد و لكن جعلنا ابوابه و صراطه و سبيله الذى يؤتى منه‌

. بيان آنست كه ما اعراف هستيم كه هرگز ساحت كبريائى شناخته نخواهد شد جز از طريق معرفت وصايت اوصياء عليهم السلام زيرا معرفت عموم بشر بدون وساطت امام نسبت بساحت كبريائى امكان ناپذير است و زياده بر افق افكار بشرى است جز از طريق تعليم و آموزش رسول صلّى اللَّه عليه و آله و اوصياء عليهم السلام و براى همين منظور و سمت‌