تحليلى از زندگانى سياسى امام حسن مجتبى عليه السلام - عاملى، جعفر مرتضى؛ مترجم محمد سپهري - الصفحة ٢٨
قرار نگيرد كه براى از بين بردن مبانى و اصول اساسى بينش اعتقادى و سياسى امت مسلمان صورت مىگيرد، و از سويى اسلام سعى دارد آن را در انديشه و شعور امت اسلامى تعميق و ترسيخ كند.
از اينجاست كه درمىيابيم چه رازى در اين مطلب نهفته است و پيامبر صلّى اللّه عليه و آله چه هدفى را دنبال مىكند كه با تأكيدات مكرر خويش، گاهى به صراحت و گاهى به اشارت، بر نقشى كه امام حسن و برادرش امام حسين عليهما السّلام در آينده در رهبرى امت اسلامى ايفا خواهند كرد تأكيد داشت و آن دو را براى مسئوليتهاى بزرگى آماده مىگردد، تا بدان جا كه آشكار فرمود:
«الحسن و الحسين امامان قاما او قعدا.»[١]
حسن و حسين امامند و پيشوا، چه شرايط براى رسيدن به خلافت و امامت ظاهرى آنان آماده شود و چه چنين شرايطى حاصل نشود.
همچنين خطاب به آن دو فرمود:
«أنتما الامامان و لامّكما الشفاعة[٢]؛
شما هر دو اماميد و پيشوا، و مادرتان را حق شفاعت است.»
در كتاب مودة القربى آمده كه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله به امام حسين عليه السّلام فرمود:
أنت سيد، ابن سيد، أخو سيد، و انت امام، ابن امام، أخو امام، و انت حجّة،
[١] - اهل البيت، ص ٣٠٧؛ ارشاد مفيد، ص ٢٢٠؛ مجمع البيان، ج ٢، ص ٤٥٣؛ كشف الغمه، ج ٢، ص ١٥٩؛ روضة الواعظين، ص ١٥٦؛ حياة الحسن، ج ١، ص ٤٢؛ بحار الانوار، ج ٤٤، ص ٢؛ علل الشرايع، ج ١، ص ٢١١؛ اثبات الهداة، ج ٥، ص ١٣٥، ١٣٧ و ١٤٢؛ مناقب ابن شهر آشوب، ج ٣، ص ٣٦٧( آن را خبر مشهور مىداند و در صفحه ٣٩٤ مىگويد:« اهل قبله اجماع دارند كه رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله فرمود ...»)؛ سيرة الأئمة الاثنى عشر، ج ١، ص ٥٤٤ و ٥٥٤ و گويد:« به اجماع محدثان.»
[٢] - نزهة المجالس، ج ٢، ص ١٨٤؛ حياة الحسن، ج ١، ص ٤٢؛ نقل از: نزهة المجالس؛ الاتحاف بحبّ الاشراف، ص ١٢٩؛ اثبات الهداه، ج ٥، ص ٥٢.