تحليلى از زندگانى سياسى امام حسن مجتبى عليه السلام - عاملى، جعفر مرتضى؛ مترجم محمد سپهري - الصفحة ١٥٤
«وَ يَعْلَمُ ما فِي الْأَرْحامِ»، پس چگونه آن را دانستى؟ فرمود:
«انا نعلم المخزون المكتوم الذي لم يطّلع عليه ملك مقرب و لا نبى مرسل، غير محمّد و ذريّته؛[١]
ما مخزون مكتوم را كه نه ملك مقرب از آن مطلع است و نه پيامبر مرسل، جز محمّد و ذريه پاكيزهاش، مىدانيم.»
تفصيل اين مطلب و ساير پرسشها، در منابع مذكور در پاورقى موجود است، بدان جا رجوع كنيد. از جمله آنچه كه حضرت درباره نوشتههاى روى بال ملخ بيان كرده و ابن عباس آن را از علم مىداند، در آنجا آمده است[٢].
سهمبندى بيت المال
عمر در سهمبندى بيت المال سياست خاصى را دنبال كرد كه در ميان توده مردم و جامعه اسلامى پيامدهاى بدى به دنبال داشت و آثار سوئى از خود به جاى گذاشت، سياستى مبتنى بر تعصّبات جاهلى كه امتيازات مادى و نژادى[٣] كاملا در آن مشهود بود، در حالى كه اسلام و پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله سعى زيادى در نابودى و ريشهكن كردن آن امتيازات داشتند. اهل بيت عليهم السّلام و در رأس آنها امير المؤمنين عليه السّلام به شدّت اين سياست عمر را محكوم مىكردند. به همين خاطر، قريش كينه
[١] - بحار الانوار، ج ٤٣، ص ٣٢٨ و ٣٣٧.
[٢] - همان، ج ٤٨، ص ٣٣٧؛ الخرائج و الجرائح، ص ٢٢١.
رواياتى وجود دارد كه بر اين موضوع دلالت مىكند؛ به طور مثال، ر. ك: بحار الانوار، ج ٤٤، ص ١٠٠ و ١٠١، نقل از: احتجاج طبرسى از سليم بن قيس.
[٣] - در مورد سياست عمر در بذل و بخشش، به منابعى كه در مورد تبعيض نژادى گذشت رجوع كنيد، و نيز ر. ك: تاريخ يعقوبى، ج ٢، ص ١٥٣ و ١٥٤؛ تهذيب تاريخ، ج ٤، ص ٣٢١؛ سيره ائمه اثنى عشر، ج ١، ص ٥٣٣؛ عبد اللّه علايلى، الامام الحسين عليه السّلام، ص ٣٠٩؛ شرح نهج البلاغه، ج ٨، ص ١١١؛ فتوح البلدان، ص ٥٤٨- ٥٦٦ و منابع ديگر.