در سال ده هزار دينار. با وجود اين، عده‌اى ادعا مى‌كنند كه عمر در سال دهم خلافت خود حج به جاى آورد و مخارجش شانزده دينار شد، گفت: «در اين مال اسراف كرديم.»[٢]

عمر درباره معاويه مى‌گفت:

«از آدم قريش (آدم: فردى كه رنگش متمايل به سياهى است) و فرزند بزرگوارش پرهيز كنيد! كسى كه با حال رضا به خواب مى‌رود و در حال خشم، خندان است.»[٣]

عمر يك بار به معاويه نگريست و گفت: «اين كسراى عرب است.»[٤]

يك بار به همنشينان خود گفت: «آيا با اين كه معاويه در ميان شماست، از كسرا و قيصر و سياست و كياست آن دو سخن مى‌گوييد»؟![٥]

وى تلاش داشت كه تمايل و اشتهاى معاويه را در رسيدن به خلافت شعله‌ور سازد؛ لذا گفت: «بپرهيزيد از اين كه پس از من متفرق شويد! اگر جدايى پيشه كنيد، بدانيد كه معاويه در شام است، و اگر به خود واگذار شويد، بنگريد كه چگونه آن را از چنگ شما مى‌ربايد»، يا «خواهيد دانست كه اگر درباره خلافت‌

[١] - الاستيعاب( در پاورقى الاصابه)، ج ٣، ص ٣٩٧؛ دلائل الصدق، ج ٣، ص ٢١١.

[٢] - دلائل الصدق، ج ٣، ص ٢١٢، نقل از: تاريخ الخلفاء؛ الصواعق المحرقه( در سيره عمر).

[٣] - ابن قتيبه، عيون الاخبار، ج ١، ص ٩.

[٤] - الاستيعاب( در پاورقى الاصابة)، ج ٣، ص ٣٩٦ و ٣٩٧. در اين كتاب آمده است: عمر هرگاه وارد شام مى‌شد يا به او نگاه مى‌كرد، مى‌گفت:« هذا كسرى العرب»؛ الاصابه، ج ٣، ص ٤٣٤؛ اسد الغابه، ج ٥، ص ٣٨٦؛ الغدير، ج ١٠، ص ٢٢٦، نقل از: منابع قبل؛ دلائل الصدق، ج ٣، ص ٢١٢.

[٥] - الفخرى فى الآداب السلطانيه، ص ١٠٥.