تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٤٦٥ - سوره الأنعام(٦) آيات ١٢٠ تا ١٢٩
وَ ما يَشْعُرُونَ و نهميدانند ايشان كه تبعه مكر و عقوبة آن بصاحب مكر ميرسد نه بغير كه وَ لا يَحِيقُ الْمَكْرُ السَّيِّئُ إِلَّا بِأَهْلِهِ و نه ميتواند بود كه لام ليمكروا لام غرض و علت باشد زيرا كه مكر قبيح است و اراده قبيح قبيحست و آن بر خدا روا نيست و نيز اگر لام علت و غرض بودى منافى اين آيه بودى كه وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ آوردهاند كه ابو جهل و متابعان او گفتند كه ما با بنى عبد مناف در هر شرفى كه دارند شريكيم اكنون ميگويند كه در ميان ما پيغمبريست كه بدو وحى مىآيد بخدا كه ما تابع نشويم مگر كه وحى بما نازل شود چنان كه باو نازل شده آيه آمد كه وَ إِذا جاءَتْهُمْ آيَةٌ و چون بيايد كفار قريش را آيتى از قرآن يا معجزه در اثبات نبوت سيد آخر الزمان صلّى اللَّه عليه و آله قالُوا لَنْ نُؤْمِنَ گويند بر وجه حسد و عناد كه ايمان نمىآوريم بدين آيه يا معجزه حَتَّى نُؤْتى تا وقتى كه داده شويم مِثْلَ ما أُوتِيَ مانند آنچه داده شدهاند رُسُلُ اللَّهِ پيغمبران خدا يعنى وحى و كتاب بما فرود آيد چنانچه بديشان فرود مىآيد ثعلبى گفته كه مراد از رسل اللَّه حضرت پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله است چنانچه در آيه يا ايها الرسل مخاطب هم او است و اين بر سبيل تعظيم است و در شرح تعريف آورده كه تا حق سبحانه شمايل همه انبيا را با وى جمع نكرد او را به يا ايها الرسل خطاب نفرمود بدين معنى كه (هر چه خوبان همه دارند تو تنها دارى) در تبيان آورده كه وليد مغيره با حضرت رسالت صلّى اللَّه عليه و آله گفت كه اگر نبوت حق است من از تو سزاوارترم جهة آنكه بسن از تو بزرگتر و بمال و عدد از تو بيشتر حقتعالى اين آيه فرستاد بعد از آن بر سبيل استيناف در قول او فرمود بآنكه نبوت بنسب و كبر سن و كثرت مال نيست بلكه بفضائل نفسانى است و فرمود كه اللَّهُ أَعْلَمُ خداى داناتر است حَيْثُ يَجْعَلُ رِسالَتَهُ بموضعى كه مينهد پيغامهاى خويش را در آن يعنى بر ميگزيند برسالت خود و مخصوص ميسازد بآن هر كه را كه ميداند كه صلاحيت آن دارد كه محل رسالت و شايسته نبوت باشد و حفص و ابن كثير رسالة خواندهاند كه اسم جنس است شامل واحد و جمع بعد از آن تهديد كافران ميكند بقوله سَيُصِيبُ الَّذِينَ أَجْرَمُوا زود باشد كه برسد آن كسانى را كه مجرم شدند بكفر صَغارٌ خوارى و رسوايى بعد از كبر ايشان عِنْدَ اللَّهِ نزد خداى وَ عَذابٌ شَدِيدٌ و عذابى سخت بِما كانُوا يَمْكُرُونَ بسبب مكر كردن ايشان با مؤمنان و بد سكاليدن ايشان در حق ايشان و يا بجهة جزا دادن بر مكر ايشان و ايثار