تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٤٠٠ - سوره الأنعام(٦) آيات ٥٠ تا ٥٩
بگو من پيروى نميكنم أَهْواءَكُمْ آرزوهاى شما را اين تأكيد كلام نهى است براى قطع اطماع ايشان و اشاره بموجب نهى و علت امتناع از متابعت ايشان و استجهال ايشان و بيان مبدء ضلال ايشان و تنبيه بر آنكه آنچه بر آنند محض هوا است نه هدى و اشعار بر آنكه تابع حجت شوند و تقليد بگذارند قَدْ ضَلَلْتُ إِذاً بدرستى كه گمراه شوم آن هنگام كه متابعت هواى شما كنم وَ ما أَنَا مِنَ الْمُهْتَدِينَ و نباشم از جمله راه يافتگان و از عداد ايشان و در اين تعريض است بآنكه ايشان در عداد اهل اهتدا نيستند و چون پيغمبر خود را اخبار نموده بآنكه تبرا كند از معبودان ايشان در عقب آن بيان فرمود كه او بر حجت و بينه است در توحيد و ايشان بينه ندارند در اشراك و فرمود كه قُلْ إِنِّي عَلى بَيِّنَةٍ بگو من بر حجتى و دليلى روشنم كه بمن آمده مِنْ رَبِّي از پروردگار من و آن قرآنست و يا وحى و يا حجج عقليه و يا هر چيزى كه فاصل است ميان حق و باطل و يا دلالت واضحه از معرفت پروردگار خود اين تنبيه است بر آنچه لازم و واجب الاتباع است بعد از تبيين آنچه جايز نيست اتباع آن مرويست كه نضر بن حارث و رؤساى قريش گفتند كه اى محمد صلّى اللَّه عليه و آله چند ما را بعذاب الهى تخويف و تهديد كنى آنچه از عقوبت ميتوانى بما رسان و بيش از اين ما را مترسان حقتعالى فرمود كه بگو بايشان كه من بر بينه و دلالتم از پروردگار خود وَ كَذَّبْتُمْ بِهِ و شما تكذيب ميكنيد آن دليل را ضمير راجع به بينه است و تذكير آن باعتبار معنى است و يا راجع بربى است يعنى تكذيب ميكنيد بپروردگار من كه غيرى را بر او شريك ميسازيد ما عِنْدِي نيست نزد من ما تَسْتَعْجِلُونَ بِهِ آنچه شما بدان شتاب مينمائيد يعنى عذابى كه بآن استعجال ميكنيد و مىگوييد كه فَأَمْطِرْ عَلَيْنا حِجارَةً مِنَ السَّماءِ أَوِ ائْتِنا بِعَذابٍ أَلِيمٍ نزد من نيست و نزديك قدرت پروردگار من است إِنِ الْحُكْمُ نيست حكم در تعجيل و تأخير عذاب إِلَّا لِلَّهِ مگر مر خداى را يَقُصُّ الْحَقَ پيروى مىكند خدا خبر درست و راست را اين ماخوذ است از قص أثره أي تبعه يعنى حق تعالى تابع حق است و از آن درنميگذرد و ابو عمرو و ابن عامر و حمزه و كسايى يقضى ميخوانند يعنى حكم ميكند خداى بحق وَ هُوَ خَيْرُ الْفاصِلِينَ و او بهترين حكم كنندگان است و بيان نمايندگان حق از باطل اين دليل است بر بطلان قول كسى كه ميگويد ظلم و قبايح بقضاى اويند زيرا كه بديهى است كه هيچكدام از ظلم و قبح حق نيست قُلْ لَوْ أَنَّ عِنْدِي بگو اى محمد صلّى اللَّه عليه و آله اگر چنان چه نزديك من يعنى در تحت قدرت و مكنت من