خدا كرده‌ وَ مَنْ تَوَلَّى‌ و هر كه اعراض كند از فرمان تو فَما أَرْسَلْناكَ‌ پس نفرستاديم تو را عَلَيْهِمْ حَفِيظاً بر ايشان نگهبانى كه ايشان را از ارتكاب معاصى محافظت كنى چه بر تو همين ابلاغست و بر ما است حساب و عقاب اين حالست از كاف ارسلناك و نزد بعضى از علما اين حكم بآية السيف منسوخ است و در بحر الحقايق آورده كه حضرت رسالت (ص) بوصف بقاء باللّه و فناء فى اللَّه موصوف بود و كسى كه قائم باللّه باشد هر آينه خليفة اللَّه باشد پس خلافت حق مر آن حضرت را ثابت بوده باشد و در هر معامله كه با خلق مينمود كما قال‌ وَ ما رَمَيْتَ إِذْ رَمَيْتَ‌ و بى‌شك خليفه بوده در هر معامله كه كه خلق با او ميكردند كما قال‌ إِنَّ الَّذِينَ يُبايِعُونَكَ إِنَّما يُبايِعُونَ اللَّهَ‌ و طاعت چنين خليفه بى‌شايبه و شبهه طاعت مستخلف است و در اين آيه تسليه آن حضرت است در اعراض مردمان از او و دلالت بر تعظيم و توقير آن حضرت چه طاعت او را طاعت خود دانسته و بعد از آن از احوال منافقانى كه اظهار طاعت ميكردند و اضمار خلاف آن خبر ميدهد وَ يَقُولُونَ‌ و ميگويند منافقان در حضور تو كه امر ما طاعَةٌ فرمانبردارى است و يا از فرمان بردنست پس طاعة يا خبر مبتداء محذوف است و يا مبتداء خبر محذوف و تقدير اين كه امرنا طاعة و يا منا طاعة و ايراد جمله اسميه جهت آنست كه اظهار دوام و استمرار طاعت خود نمايند فَإِذا بَرَزُوا پس چون بيرون روند مِنْ عِنْدِكَ‌ از نزديك تو بَيَّتَ طائِفَةٌ مِنْهُمْ‌ شب گذرانند طايفه از ايشان و در شب با يكديگر گويند غَيْرَ الَّذِي تَقُولُ‌ غير از آنكه با تو ميگويند و يا غير آنكه تو با ايشان مى‌گويى چه لفظ تقول محتملست كه غايب مؤنث باشد و فاعلش ضميرى عايد بطايفه و يا مخاطب مذكور و بيت يا از بيتوته مأخوذ است زيرا كه تدبير امور در شب مى‌باشد و يا از بيت الشعر و يا بيت مبنى زيرا كه آن تسويه و تدبير كرده ميشود وَ اللَّهُ يَكْتُبُ‌ و خدا مينويسد يعنى ملائكه كرام الكاتبين را ميفرمايد تا مينويسند ما يُبَيِّتُونَ‌ آنچه در شب تدبير ميكنند و ميگويند از مخالفت قول تو تا ايشان را بآن مجازات نمايد و يا آنكه آن را انزال مينمايد در كتاب كه قرآن است و ترا اخبار ميكند چون چنين است‌ فَأَعْرِضْ عَنْهُمْ‌ پس روى بگردان از عتاب ايشان كه بواسطه اظهار اسلام حكم قتل بر ايشان جايز نيست و يا آنكه ايشان را بعنوان نفاق نام مبر بلكه ستر ايشان نما تا آنكه امر اسلام استقرارى پيدا كند وَ تَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ‌ و توكل كن بر خدا در همه امور خصوصا در كار ايشان غرض‌