تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٢٨٦ - سوره المائدة(٥) آيات ٦٠ تا ٦٩
او خورد و از دبرش بيرون رفت و در ساعت اين آيه نزول يافت كه سَأَلَ سائِلٌ بِعَذابٍ واقِعٍ لِلْكافِرينَ لَيْسَ لَهُ دافِعٌ مِنَ اللَّهِ ذِي الْمَعارِجِ و در مجمع آورده كه عياشى در تفسير خود باسناد از ابن ابى عمير آورده كه ابن اذنيه از كلبى روايت كرده كه ابن صالح از ابن عباس و جابر بن عبد اللَّه نقل كرده كه
قالا امر اللَّه محمدا صلّى اللَّه عليه و آله اين ينصب عليا للناس و يخبرهم بولايته فتخوف رسول اللَّه صلّى اللَّه عليه و آله ان يقولوا حابى ابن عمه و ان يطعنوا فى ذلك عليه فاوحى اللَّه اليه هذه الاية فقام عليه السلام يوم غدير خم
يعنى ابن عباس و جابر گفتند كه حق تعالى پيغمبر را امر كرد كه على را بامامت نصب كند براى مردمان و خبر دهد ايشان را بولايت او آن حضرت ترسيد كه اگر ايشان را اخبار نمايد بآن گويند كه او با پسر عم خود محابات ميكند و از نزد خود منصب خلافت را باو ميدهد و خداى او را باين امر نفرموده و طعن كنند باو در اين حقتعالى اين آيه را فرستاد آن حضرت برخاست در غدير خم و حكم خداى را در باب نصب على بن ابى طالب بر خلافت باستماع همه مردمان رسانيد و اينروايت را بعينه حديث كرده است سيد ابو حاكم از حاكم ابى القاسم الحسكانى باسناد خود از ابن ابى عمير مذكور در كتاب شواهد التنزيل لقواعد التفضيل و نيز در اينكتاب باسناد مرفوع بحسان بن على غبرى از ابى صالح از ابن عباس ذكر كرده كه
نزلت هذه الاية فى على فاخذ رسول اللَّه (ص) فقال من كنت مولاه فعلى مولاه اللهم و ال من والاه و عاد من عاداه
و اينخبر را ايراد نموده ابو اسحاق احمد بن محمد بن ابراهيم ثعلبى در تفسير خود باسناد مرفوع بابن عباس كه
قال نزلت الاية فى على عليه السلام و امر النبى (ص) ان يبلغ فيه فاخذ رسول اللَّه (ص) بيد على فقال من كنت موليه فعلى موليه اللهم و ال من والاه و عاد من عاداه
و اينروايات مشهور است در ميان اهل خلاف و از أبي جعفر و از ابى عبد اللَّه صلوات اللَّه عليهما مروى است كه
ان اللَّه تعالى اوحى الى نبيه (ص) ان يستخلف عليا فكان يخاف ان يشق ذلك على جماعة من اصحابه فانزل اللَّه هذه الاية تشجيعا له على القيام بما امره بادائه
يعنى بدرستى كه حق تعالى وحى كرد به پيغمبر خود كه خليفه گرداند امير المؤمنين عليه السّلام را پس آن حضرت را دشوار آمد كه آن پيغام را بگذارد بجهت خوف آنكه مبادا جمعى از اصحاب انكار آن كنند و ضررى از ايشان باو رسد حقتعالى او را باين دلير گردانيد بر قيام نمودن آن حضرت بامر حقتعالى و تبليغ او بهمه آن و ابو الفتوح جرجانى نيز در تفسير خود آورده كه در تفسير اهل البيت عليهم السلام مذكور است و جمعى كثير از اصحاب چون ابن غارب و جابر بن عبد اللَّه انصارى و سلمان و ابو ذر و عمار و حذيفه و غيرهم نيز روايت كردهاند كه اين آيه در حق امير المؤمنين عليه السلام نازل شده در حجة الوداع و تفصيل اينحكايت بر اين