اصول فلسفه و روش رئاليسم - العلامة الطباطبائي - الصفحة ١٩٥ - طريق سير و سلوك فكرى در اعتباريات چيست
عملى مىناميم- .
د-چون اعتباريات عملى مولود- يا طفيلى احساساتى هستند- كه صاحب قواى فعاله مىباشند- و از جهت ثبات و تغيير و بقاء و زوال- تابع آن احساسات درونىاند- و احساسات نيز دو گونه هستند- احساسات عمومى لازم نوعيت نوع- و تابع ساختمان طبيعى چون اراده- و كراهت مطلق و مطلق حب و بغض- و احساسات خصوصى قابل تبدل و تغيير- از اين روى بايد گفت- اعتباريات عملى نيز دو قسم هستند- .
١-اعتباريات عمومى ثابت غير متغير- مانند اعتبار متابعت علم و اعتبار اجتماع و اختصاص- چنانكه بيان خواهيم نمود- .
٢-اعتباريات خصوصى قابل تغيير- مانند زشت و زيبائىهاى خصوصى- و اشكال گوناگون اجتماعات- .
انسان ميتواند كه هر سبك اجتماتى را- كه روزى خوب شمرده روز ديگر بد بشمارد- ولى نمىتواند از اصل اجتماع صرفنظر نموده- و يا اصل خوبى و بدى را فراموش نمايد- .
پس اعتباريات عملى بر دو قسمند- اعتباريات ثابته كه انسان از ساختن آنها ناگزير است- و اعتباريات متغيره- .
آنچه بيانات گذشته تا كنون نتيجه داده اينست- انسان يا هر جانور زنده ميان خود قواى فعاله- و ميان حركات حقيقى و خواص و افعال اختيارى خود- اجمالا يك سلسله ادراكات و علومى را ساخته- و توسيط مىنمايد- .
ولى آيا آنها را چگونه ساخته- و آنها چه انقسامات و احكامى دارند- و آنها چگونه با خواص- و افعال حقيقى انسان ارتباط پيدا مىكنند- پرسشهائى هستند- كه هنوز پاسخ تفصيلى آنها داده نشده- اگر چه شالوده سخن در بيان گذشته ريخته شده