و چون پيغمبران-عليهم السّلام-مدّعى نبوت‌اند [٢]،حق‌تعالى معجزات ايشان را بيّنات خواند. وَ أَيَّدْنٰاهُ ،اى قوّيناه،او را قوّت داديم من الايد و هو القوّة،و منه قوله تعالى: دٰاوُدَ ذَا الْأَيْدِ [٣]...، اى ذا القوّة،و ايّده اللّه،اى قوّاه.

بِرُوحِ الْقُدُسِ ،ابن كثير خواند:بروح القدس،به اسكان«دال»،و باقى قرّاء خواندند:قدس به ضمّ«دال».

و مفسّران خلاف كردند در روح القدس.ربيع انس گفت:مراد به«روح»، روح عيسى است-عليه السّلام-كه در او دميد،و به«قدس»،خداى-جلّ جلاله- بقوله [٤]: اَلْمَلِكِ الْقُدُّوسِ [٥]... ،و براى تخصيص با خود اضافت كرد،كبيت اللّه و ناقة اللّه.

بهرى دگر گفتند:مراد به قدس پاكيزگى است،و قدس در لغت طهارت باشد، و براى آنش پاكيزه خواند كه مدنّس نبود به اصلاب مردان و ارحام زنان،چه او [٦]از آب نطفه آفريده نبود،و خداى تعالى او را از [٧]باد آفريد،جبريل-عليه السّلام-در گريبان او [٨]دميد يا در آستينش،به اختلاف روايت.

ضحّاك و سدّى و مجاهد گفتند:مراد به روح القدس،جبريل است،و«روح» نامى است از نامهاى جبريل.

بهرى دگر گفتند:معنى قدس بركت است،و«روح»نام جبريل-عليه السّلام- يعنى فرشته با بركت،و دليل اين تأويل قوله تعالى: قُلْ نَزَّلَهُ رُوحُ الْقُدُسِ مِنْ رَبِّكَ بِالْحَقِّ [٩].

عبد اللّه عبّاس و سعيد جبير و عبيد عمير [١٠]گفتند:مراد نام مهترين خداست

[١] .همۀ نسخه بدلها:على مدّعى عليه.

[٢] .دب،آج،لب،فق،مب،مر:مدّعى نبوده‌اند.

[٣] .سورۀ ص(٣٨)آيۀ ١٧.

[٤] .همۀ نسخه بدلها:من قوله.

[٥] .سورۀ جمعه(٦٢)آيۀ ١،و سورۀ حشر(٥٩)آيۀ ٢٣.

[٦] .همۀ نسخه بدلها+را.

[٧] .مج،وز+آن.

[٨] .همۀ نسخه بدلها:مريم.

[٩] .سورۀ نحل(١٦)آيۀ ١٠٢.

[١٠] .وز،دب،آج،لب،فق:عبيد عمر،مب:عبد اللّه عمر،مر:عبيد عمرو.