آنگه حق‌تعالى گفت: وَ الْمُوفُونَ بِعَهْدِهِمْ ،مدح كرد آنان را كه به عهد وفا كنند.و«واو»عطف است على قوله: مَنْ آمَنَ ،و اگرچه«امن»موحّد است،لفظ «من»صالح است واحد و جمع را،يك‌بار از او كنايت بر واحد كنند و يك‌بار به جمع چنان كه قديم تعالى گفت: وَ مِنْهُمْ مَنْ يَسْتَمِعُ إِلَيْكَ وَ جَعَلْنٰا عَلىٰ قُلُوبِهِمْ أَكِنَّةً أَنْ يَفْقَهُوهُ [٢]... و قول كوفيان كه گفتند:رفع على المدح است وجهى ندارد،و تقدير چنين باشد [٣]:و لكنّ البارّ هم المؤمنون باللّه و الموفون بعهدهم اذا عاهدوا،يقال:وفى بعهده و اوفى لغتان،و لغت اهل حجاز اوفى است،و در قرآن بيشتر اين آمد[٢٠٧-پ]من قوله: أَوْفُوا بِالْعُقُودِ [٤]... ، وَ أَوْفُوا بِعَهْدِ اللّٰهِ [٥]... ، و يُوفُونَ بِالنَّذْرِ [٦]... ،و وجوه و اقسام عهد گفته شد،و اين جا مراد عقد است و ميثاق و نذر و سوگند،ازآن‌كه در شرع واجب است به آن وفا كردن يا مستحبّ و مسنون [٧]براى آن‌كه مورد آيت بر سبيل مدح است،و مدح بر فعل واجب و مندوب باشد،و عهدى و بيعتى كه با رسول-عليه السّلام-كردند در اين باب داخل بود،و خداى-جلّ جلاله-چنان كه مدح كرد وفاكنندۀ به عهد را،ذمّ كرد،آنان را كه عهد بشكافند و به عهد وفا نكنند في قوله: اَلَّذِينَ يَنْقُضُونَ عَهْدَ اللّٰهِ مِنْ بَعْدِ مِيثٰاقِهِ [٨]... ،و في قوله:

وَ مِنْهُمْ مَنْ عٰاهَدَ اللّٰهَ [٩]-الآية الى قوله: وَ تَوَلَّوْا وَ هُمْ مُعْرِضُونَ [١٠].

آنگه گفت:من تو را از عهد بخواهم [١١]پرسيدن في قوله: إِنَّ الْعَهْدَ كٰانَ مَسْؤُلاً [١٢].

پس بازنمود كه تو مأمورى به وفاى عهد في قوله:

[١] .مج،وز:نيوفتد.

[٢] .سورۀ انعام(٦)آيۀ ٢٥.

[٣] .لب+كه.

[٤] .سورۀ مائده(٥)آيۀ ١.

[٥] .سورۀ نحل(١٦)آيۀ ٩١.

[٦] .سورۀ دهر(٧٦)آيۀ ٧.

[٧] .آج،لب،فق،مب:منون،چاپ شعرانى(٢٥/٢):مندوب.

[٨] .سورۀ بقره(٢)آيۀ ٢٧.

[٩] .سورۀ توبه(٩)آيۀ ٧٥.

[١٠] .سورۀ توبه(٩)آيۀ ٧٦.

[١١] .مج،وز،آج:نخواهم.

[١٢] .سورۀ بنى اسرائيل(١٧)آيۀ ٣٤.