ان اللّه‌ جلّ جلاله قال: ما يقرب إليّ عبد من عبادي بشى‌ء أحبّ إليّ ممّا افترضت عليه و انّه ليتقرّب إليّ بالنافلة حتّى احبّه، فإذا احببته كنت سمعه الذى يسمع به، و بصره الّذي يبصر به، و لسانه الذى ينطق به، ويده التى يبطش بها، إن دعاني أجبته و إن سألني اعطيته. (١)

آرى، اگر فقيه چنين باشد، بدون شك از خلال طهارت روحى او، رايحه انوار معنوى بر مسائل شرعى دميده مى‌شود؛ رايحه‌اى كه فقيه، فقه، جوينده و پُرسنده فقه را در فضاى تقرّب به خداوند و نيل به سعادت و كمال قرار مى‌دهد و اين سعادت و كمال، يك غايت و هدف اخلاقى است.

بدين جهت، اطلاق «قدسى» بر علوم فقهى و مجتهدان، صحيح است و گفته‌اند: «اجتهاد، ملكه‌اى، قدسى است» و اين قدسيت را كه اثر و نشانه ايمان است، ما در همه علوم شرعى و منابع آن مى‌بينيم؛ مثلاً برخى از فقهاى معاصر فرموده‌اند: مكاسب شيخ، فقهى است ممزوج و همراه با اخلاق و تربيت اسلامى و اين كتاب در عين اينكه يك كتاب فقهى و تحقيقى است، در لابه لاى آن، اخلاق انسانى و عرفان اسلامى نيز به چشم مى‌خورد؛ به گونه‌اى كه مدرّسان بزرگ مكاسب، اگر نسبت به ظرافتها و نكات تربيتى و اخلاقى اين كتاب تدبّر و تأمّل كنند، از ذكر نكات اخلاقى كه در حوزه‌هاى علميه بر آنها تأكيد مى‌شود، بى نياز مى‌گردند. (٢)

(١) وسائل الشيعه، ج٣، ص٥٣، باب ١٧ از ابواب اعداد الفرائض و نوافلها، حديث ٦.
(٢) شيخ على كريمى جهرمى، مع معلّم الاخلاق فى صفحات المكاسب، ص٥، چاپ دومين كنگره جهانى تولد شيخ انصارى.