عن أبيه عن جدّه قال: مرّ جعفر(ع) بصياد،فقال: يا صيّاد! أي شيء أكثر ما يقع في شبكتك؟قال: الطير الزّاقّ. قال: فمّر و هو يقول(ع): هلك صاحب العيال؛ هلك صاحب العيال؛ (١٨)

امام رضا(ع) از پدرش از جدّش(ع) نقل فرمود: امام صادق(ع) درراه به صيادى برخورد و از او پرسيد: اى صيّاد! چه حيوانى بيشتر در تور تو گرفتار مى‌شود؟ صياد پاسخ داد: پرنده زاق. راوى گويد: ا مام(ع) درحالى كه به راه خود ادامه مى‌داد، فرمود: صاحب اهل و عيال هلاك شد؛ صاحب اهل و عيال هلاك شد.

زاق پرنده اى است كه با منقار به جوجه هايش غذا مى‌دهد و به سبب جمع‌آورى غذا براى جوجه هايش به دام مى‌افتد.

جواب از روايت اين است كه جمله «هلك صاحب العيال هلك صاحب العيال»، درمقام ترحّم و دلسوزى برصاحب عيال است، نه در مقام مذمّت فراوانى عيال يا فزونى اولاد.

اشكال:مدعاى شما باآياتى كه درسرزنش كسانى وارد شده كه داراى زنان و فرزند متعدد بوده و اهل شهوترانى و تفاخر به فراوانى فرزند هستند، تنافى دارد.

پاسخ:دراين آيات،محبّت افراطى و تفاخر جاهلى كه ميان دنيا پرستان رايج است، مورد مذمّت واقع شده و اين منافاتى با پسنديده بودن ازدياد فرزند براى امور دينى و معنوى‌ندارد، امورى چون مباهات به آنان در روز قيامت، تسلط يافتن بركفار توسط آنان و پركردن زمين از تسبيح كنندگان.

اشكال:قرآن كريم از اولاد، تعبير به «فتنه» و «دشمن» نمود. با در نظر گرفتن اين نكته، چگونه مى‌توان افزايش فرزند را كارى محبوب و پسنديده به شمار آورد؟

پاسخ: دارا بودن فرزند از نعمت هايى است كه خداوند از لطف خود به بندگانش عطا

(١٨) بحار الانوار،ج١٠٤،ص٧٢.