فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٠٠ - محارب كيست و محاربه چيست؟ آية الله سيّد محمود هاشمى
{ فَسَادٍ فِى الاْءَرْضِ... } وارد است، همان است كه پيش از اين گذشت كه اساساً عنوان «مفسد في الارض» به خودى خود اطلاقى ندارد كه غير از موارد عدوان و تجاوز به جان و مال و ناموس را در بر بگيرد. بر اين پايه، معناى ظاهر آيه {مَن قَتَلَ نَفْساً بِغَيْرِ نَفْسٍ أَوْ فَسَادٍ فِى الاْءَرْضِ... } اين است كه كسى نمىتواند ديگرى را بكشد مگر از روى قصاص يا به جهت افساد و تجاوز آن شخص به جان و مال و ناموسش.
بنابراين، آيه ظهور دارد در اينكه كشتن شخص متجاوز به ازاى تجاوزش و به عنوان دفاع و دفع تجاوز او جايز است، منظور آيه بيان همين نكته است و نه بيان مجازات مفسد في الارض. آنچه اين معنا را تأييد مىكند، آن است كه آيه به فعل مكلّفان نظر دارد و قتل بدون سبب را بر مكلّفان حرام كرده است، در حالى كه جايز دانستن حكم قتل به عنوان مجازات مفسدان، اگر هم درست باشد، امرى نيست كه به عامّه مكلّفان مربوط باشد، بلكه تكليف حاكم و از مسئوليتهاى زمامداران است و بنابر اين، آيه ربطى به محل بحث ما ندارد.
ادامه دارد