برخى از انسان‌ها بر عهده برخى انسان‌هاى ديگر جعل كند. ناگفته نماند عقل ما كه احاطه بر مصالح و مفاسد نامتناهى ندارد نمى‌تواند فلسفه كامل‌افعال‌واحكام‌خدا را كه‌بر مصالح و مفاسد نامتناهى احاطه دارد، درك كند.

آيا زكات منحصر در اشياء نه‌گانه است؟يا آنكه با توجّه به فلسفه تشريع آن، در صورت نياز جامعه قابل توسعه به اشياء ديگر نيز هست؟

اگر حاكم در زكات توسعه دهد و چيزى بر آن اضافه كند زايد بر حقّ شرعى فقراست كه بر ذمّه ديگران است.

آيا حاكم اسلامى مى‌تواند غير از خمس و زكات، تكليف مالى ديگرى مانند ماليات را بر مردم مقرّر سازد؟

امروزه كه منابع سرشار ثروت نفت در اختيار حكومت اسلامى قرار دارد، واجب مالى ديگرى غير از آنچه شرع قرار داده ضرورت ندارد.

آيا در حكومت اسلامى، پرداخت كننده ماليات مى‌تواند آن را به عنوان زكات محسوب كند؟

در زمان امام راحل كسى توسّط حقير از آن بزرگوار استفتاء نموده بود كه اجازه فرمايد ماليات خود را بابت وجوهات حساب كند، معظّم له قبول نفرمودند.

آيا زكات نقدين شامل ديگر اوراق نقديه (پول) نيز مى‌شود؟ به بيان ديگر آيا در زكات درهم و دينار، طلا و نقره بودن جزء موضوع است يا آنكه تمام الموضوع جنبه پولى و ارزش مبادله‌اى آنهاست خواه از جنس طلا و نقره باشد يا چيز ديگر؟ در صورتى كه مطلق پول، متعلّق زكات باشد نصاب آن چگونه خواهد شد، نصاب درهم ملاك است يا نصاب دينار و يا ... ؟

متعلّق زكات شرعاً نه چيز است كه دوتاى آنها درهم و دينار است يعنى پول‌هاى طلا و نقره، شامل پول‌هاى فلزّى ديگرحتى پولهاى فلزّى كه غير طلا و نقره كه در زمان‌هاى قديم بوده و در زبان عربى فلس گفته مى‌شد نمى‌شود.

آيا زكات تنها به عين تعلّق مى‌گيرد يا آنكه شامل دَين نيز مى‌شود؟ در صورت تعلّق به دَين بر عهده چه كسى است وام