فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٢٣ - مسائل مستحدثه زكات محمّدتقى جعفرى
تفاوتى ميان اين دو نيست، اين مسأله را در كتاب «الزكاة» خود مفصّلاً بحث كرديم.
پولهايى كه به صورت قرض الحسنه يا سپرده يا جارى، در بانك گذاشته مىشود، آيا عنوان دَين بر آنها صادق است يا عنوان وديعه؟ در هر صورت حكم زكات آنها چيست؟
عنوان دين بر آنها صادق است و در صورت ركود مال اگر زكات را بر همه اقسام اموال نقدى واجب بدانيم يا ولى فقيه آن را واجب كند، زكات اين گونه دينها بر دائن است نه بر مديون و در صورت عدم ركود مال، مسأله به زكات مالالتّجاره مربوط مىشود.
به نظر حضرتعالى، حكم زكات مالالتّجاره چيست؟
زكات مالالتّجاره به خودى خود مستحبّ است و بحث مفصّل آن را در كتاب «الزكاة» نوشتهايم، امّا ولى فقيه مىتواند در صورت مصلحت، آن را واجب كند.
زكات گرفتنىاست يا دادنى؟ بهبيان ديگر در حكومت اسلامى كه دولت قدرت بر مطالبه زكات و دريافت آن از زكات دهندگان را دارد، آيا مىتواند زكات را مطالبه كند و در صورت ممانعت زكات دهندگان، به زور آن را از ايشان بگيرد يا آنكه پرداخت زكات تكليف شرعى زكات دهنده است، اگر نپردازد گناه كرده است و كسى حقّ مطالبه آن را از او ندارد؟
همگرفتنىاست و همدادنى، يعنى پرداخت زكات تكليف شرعى زكات دهنده است و واجب است آن را انجام دهد، چه دولت مطالبه كند و چه نكند. از طرف ديگر دولت ـو به عبارت دقيقتر ولىّ فقيهحق مطالبه دارد و در صورت ممانعت زكات دهنده ، مىتواند آن را به زور بگيرد.
مصاحبه با آيت اللّه ابوطالب تجليل
فلسفه تشريع زكات و اهداف آن را با توجّه به آيات و روايات بيان فرمائيد؟
آنچه از آيات و روايات استفاده مىشود اين است كه زكات حقّى است كه شارع مقدّس براى فقرا قرارداده، خدا كه خالق و مالك انسانهاست مىتواند حقّى را براى