گفتمان روشنگر در مورد اندیشه های بنیادین - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٤٠٤
مجرى: آقاى طبرى عذر مىخواهم؛ اين سخن، خود مقولهاى مستقل است و تاكنون هم چند بار به آن اشاره شده است و مىتواند جزو مباحث ايدئولوژى به شمار بيايد. يعنى اين كه ماركسيسم مىتواند اسلام را به عنوان قرين و همراه بپذيرد يا خير، مىتواند در ضمن مباحث ايدلوژى مطرح شود. همينطور مىتواند به عنوان يك بحث جدا مطرح شود. اساساً عنوان و موضوع بحث آزاد ما و شما جهانبينى مادى و الهى تعيين شده است و هم شما و همه همراهان شما در حزب و همراهان ايشان [آقاى نگهدار] در سازمانشان اين موضوع را پذيرفته و از تلويزيون ديدند و موضوع جهانبينى الهى و مادى بر روى آنتن تلويزيون رفت. از طرفى همواره در ابتداى همه جلسات اعلام كردم كه ديالكتيك به عنوان مقدمه بحث جهانبينى الهى و مادى مطرح مىباشد. [حال چگونه حاضر به مناظره در اين موضوع نيستيد؟] حزب توده ايران و سازمان فداييان خلق ايران اكثريت هر دو به نمايندگى از ايدئولوژى خودشان اينجا مدافع ديالكتيك بودند و به نمايندگى از ايدئولوژى خود مىبايست نماينده و مدافع ماترياليسم نيز باشند. فكر نمىكنم كه كسى اين سخن را نفى كند و نپذيرد. بههر حال لازمه بررسى جهانبينى الهى و مادى اين است كه ببينيم عرصه وجود تا كجا ادامه دارد؟ آيا هستى منحصر در ماده است يا خير؟ ماركسيست به مطلبى معتقد است و فكر مىكند اين معتقَد را مستدل بيان مىكند و در اينجا ما خواهان اين هستيم كه دلايل اين اعتقاد بيان شود و بر سر اين دلايل به بحث و گفتگو بنشينيم.
آقاى سروش: آقاى طبرى، افزون بر اين، بحث منطقى در مورد اين مسأله، هيچ وقت به عنوان اهانت و هتك حرمت نيست و اگر شما [جهانبينى الهى را]نفى و يا اثبات و يا ما جهانبينى مادى را، نفى مىكنيم به اين معنا نيست كه به طرف مقابل بىحرمتى كنيم. آنچه طرفين به آن حرمت مىگذارند منطق و برهان و حق و هر آن چه محصول اين شيوه عمل صحيح مىباشد، است. بنابراين نبايد اينگونه استنباط كرد كه اين چنين بحثهايى موجب بىحرمتى به معتقدات كسى مىشود. چون اين اتهام ما را هم فراخواهد گرفت. يعنى ما هم به معتقدات شما بىحرمتى كرديم.
آقاى طبرى: اين اشكالى ندارد.
آقاى سروش: از چه نظر اشكالى ندارد؟ از نظر منطقى صحيح نيست. وقتى