به نقطه غليان و جوش كه رسيد، ناگهان آب جوش مى‌آيد. اين تحول بطور دفعى در آب پديد مى‌آيد. هر چند آقايان از پذيرش توضيح پديده‌هاى دفعى احتراز داشتند ولى ما قبلا آن را بيان كرديم. پس ادّعا اين است كه اين حالت بطور ناگهانى پديد مى‌آيد و اين يك جهش است و با اصل تضاد نمى‌شود اين پديده را توجيه كرد. بلكه خود قانون ديگرى مى‌خواهد و قانون آن همانا عبارت است از قانون تبديل تغييرات كمّى به كيفى.

امّا سخن ما اين است كه كمّيت حرارت بعد از جوش آمدن آب از بين نمى‌رود و به ‌‌‌كيفيت تبديل نمى‌شود و لذا اگر ما هم به كيفيّت تعبير مى‌كنيم، فقط براى مماشات است والاّ از نظر فلسفى اين حالت يك كيفيت نيست بلكه تغيير در نوعيّت است. ولى تعبير آقايان ماركسيست اين است كه كميّت به كيفيّت تبديل مى‌شود. چون كميّت موجود صد درجه حرارت بود و وقتى آب جوش مى‌آيد اين كميّت به چيزى تبديل نمى‌شود. صد درجه حرارت آب به جاى خودش موجود است. به تعبيرى آنچه تبديل مى‌شود كيفيت آب بودن است كه به كيفيت بخار تبديل مى‌شود. يعنى بايد اين‌گونه تعبير كنند. والاّ كميت حرارت به بخار تبديل نمى‌شود و كمّيت به كيفت تبديل نشده است. پس سئوال اوّل اين است كه بيان بفرمايند آيا واقعاً منظورشان تبديل و تبدّل است يا اين‌كه اين تعبير تعبيرى مسامحه‌اى است؟ سؤال دوم اين است كه اين اصل را بر اساس چه متُد و روشى اثبات مى‌كنند؟ آيا اين اصل را از علوم گرفته‌اند و يا اين‌كه متُد ديگرى براى اثبات آن در اختيار دارند؟ البته طبعاً بايد بگويند چون فلسفه ما فلسفه علمى است، اين اصل هم از علوم بدست آمده است كه در اين صورت سؤال مى‌كنيم آيا در همه پديده‌ها چنين تحولى به اثبات مى‌رسد و يا فقط بعضى از پديده‌هاى طبيعت اين چنين هستند و اين‌گونه تحولاتى در آنها پديد مى‌آيد؟ اگر كلّيّت دارد مشاهده موارد خلاف آن را كه در برخى پديده‌هاى طبيعت مى‌بينيم چه مى‌گوييد؟ و اگر كلّيّت ندارد پس يك قانون كلّى نيست و اين اصل هم مثل بقيه اصل‌ها از اعتبار ساقط مى‌شود!

مجرى: گمان مى‌كنم كه لازم است آقاى طبرى پاسخ بدهند. آقاى طبرى بفرماييد.

آقاى طبرى: با درود صميمانه به بينندگان عزيز صدا و سيماى ايران و رزمندگان

‌