بخواهيد پاسخ ديگرى بدهيد. من سؤال كردم و با اجازه خودتان هم سؤال كردم. گفتم كه اگر خلاف اين تئورى ـ مثلاً ـ تأييد شده بود يا تثبيت شده بود، آيا براى تئورى تكامل تفاوت مى‌كرد يا نه؟ شما هم پاسخ داديد كه بله تفاوت مى‌كرد. حالا باز من با اجازه شما اين سؤال را مطرح مى‌كنم. يعنى اين توضيح را مى‌خواهم بگويم. اگر بخاطر داشته باشيد در بحث تكامل و حركت وقتى كه صحبت مى‌شد كه مواردى در طبيعت وجود دارد كه ...

آقاى نگهدار: قوانينى وجود دارد يا مواردى وجود دارد؟ اين را توضيح بدهيد.

آقاى سروش: هم قانون و هم مورد. هر دو را مى‌گويم. به‌هر حال امورى وجود دارد كه خلاف مسير تكاملى است. شما چه مى‌گفتيد و مى‌گوييد؟ شما مى‌گفتيد كه در كل اين چنين است و اين موارد جزئى را نبايد مطرح كرد. و بعد آن را به بحث شناخت حواله كرديم كه در مبحث شناخت اين مسأله را مطرح مى‌كنيم. البته اشكالى هم ندارد و مطرح مى‌كنيم. من مى‌خواهم اين را عرض بكنم كه اگر واقعاً اين چنين است و شما قبول داريد كه اگر يك قانونى و يا مواردى يافت مى‌شود كه خلاف مسير تكامل است و از پيچيدگى رو به سادگى رفته‌اند [پس تكامل يك قانون كلى و عام نيست]. اگر پذيرفتيد مواردى را كه بنده قبلاً گفتم خلاف قانون و مسير تكامل است مانند راديواكتيويته.

آقاى نگهدار: اين سؤال من را جواب بدهيد ببينم همين هست يا نيست.

آقاى سروش: بفرماييد.

آقاى نگهدار: قانون «دِزانتگراسيون» يا «فيوژن» [fusion] يعنى تجزيه عناصر! راديواكتيو، روند يك قانون....

آقاى سروش: «فيشن» [fission] با راديو اكتيو دو چيز متفاوت هستند. هرگز اين دو به يك معنا و يكى نيستند.

آقاى نگهدار: «فيوژن» يعنى درهم رفتن و «فيشن» يعنى خُرد شدن و شكسته‌شدن.

آقاى سروش: ولى «فيشن» غير از راديواكتيويته است.

آقاى نگهدار: وقتى فيشن صورت مى‌گيرد تشعشع راديواكتيو دارد. اينها را مى‌دانيم.

‌