آقاى سروش: اصول ديالكتيك و يا به زبان ديگر مبحث ديالكتيك از ماترياليسم ديالكتيك را توضيح داديم و بيشتر مباحث به اصول ماترياليسم ديالكتيك بر مى‌گشت. مبحث ديگر، مقايسه جهان‌بينى الهى و يا مباحث ماترياليسم تاريخى مى‌تواند باشد.

مجرى: ما به ماترياليسم ديالكتيكى پرداختيم و مورد بحث واقع شده است.

آقاى سروش: بطور مشخص موضوع اين است كه آيا جهان در موجودات مادى ‌‌‌خلاصه مى‌شود و يا بيرون از اين موجودات مادى موجودات ديگرى هم در خارج يافت مى‌شود؟ به تعبير آقاى طبرى گوهر جهان خارجى چيست؟ آيا مادّه و مظاهر مادّه است و يا اين‌كه وراى ماده موجود ديگرى را مى‌توان در نظر آورد؟

آقاى نگهدار: يعنى آيا نظر شما اين است كه روى اين مسائل اساسى فلسفى ـ به طور مشخص ـ بحث كنيم و حرف بزنيم؟

آقاى سروش: بله.

مجرى: ماترياليسم ديالكتيك را بطور كامل بحث و بررسى كرده و به آن پرداخته‌ايم. [ولى بحث از خود] ماترياليسم باقى مانده است.

آقاى مصباح: به نظر من آنچه مسأله اصلى است، مطرح شده است. آنچه را كه شنوندگان انتظار آن را مى‌كشند بررسى جهان‌بينى الهى مى‌باشد.

مجرى: طبيعى است كه مى‌توانيم به دنبال آن به ماترياليسم تاريخى نيز بپردازيم. يعنى در اين زمينه مانعى نيست منتهى قطعاً مقدم بر ماترياليسم تاريخى، اثبات ماترياليسم در هستى است. و بعد از آن به ماترياليسم تاريخى هم مى‌رسيم.

آقاى طبرى: من در روز اول هم عرض كردم كه در اين جا ما كوچك‌ترين مقابله‌اى با الهيات و با ديانت اسلام نداريم. به دليل مجموعه روشى كه حزب توده ‌‌‌ايران دنبال مى‌كند. پس يك حزب ضد مذهبى نيست كه بخواهد مذهب خاصى را در مقابل مذهب اسلام قرار بدهد. چنين قصدى را ندارد و به معتقدات عامه مردم احترام عميق مى‌گذارد. لذا در چنين بحثى كه نقض الهيات و اسلام مى‌باشد اصلا وارد ميدان نمى شود و حق هم ندارد كه وارد شود. ما به عنوان نماينده و سخنگوى خودمان در اين‌جا ننشستيم، بلكه به عنوان سخنگوى يك جريان در اين‌جا نشستيم و معتقد هستيم افراد و معتقدات مذهبى وجود دارند.

‌